



München, Der Blaue Reiter en het begin van de abstracte kunst i.s.m. Vrije Academie

Het München van rond 1900 stond bol van veranderingen op het gebied van de kunst. Het zinderende symbolisme van Franz von Stuck en de schwung van jugendstil in kunst en architectuur maakten de Beierse hoofdstad tot een centrum van de nieuwe kunst. Tevens werkte de stad als een magneet voor kunstenaars als Wassily Kandinsky, Franz Marc, Gabriele Münter, Alexej von Jawlenski en Marianne von Werefkin. Hun kunstenaarsgroep Der Blaue Reiter manifesteerde zich rond 1910 met expressionistische schilderkunst. Ze zou met lyrische abstractie, mystiek en een voorliefde voor het buitenleven de kunst voorgoed veranderen.
Museum Lenbachhaus herbergt de rijkste collectie ter wereld van de leden van Der Blaue Reiter. Daarnaast bezichtigen we de belangrijke collecties van de Pinakotheken. In de Pinakothek der Moderne zien we het werk van onder anderen Max Beckmann en Ferdinand Hodler en van Die Brücke-kunstenaars. In de Residenz, een prachtig paleis met tuinen, kunt u musea, de schatkamer en het Cuvilliés-theater bewonderen. Een dag buiten München brengt ons naar het Franz Marc Museum aan de Kochelsee en het Schlossmuseum in Murnau. In het Haus der Kunst uit 1937 zien we de meest recente kunst van onze tijd.
dag 1, di 14-10
Reis per rechtstreekse internationale trein van Nederland naar München. Na aankomst in München nemen we onze intrek in het hotel. Gezamenlijk diner.
dag 2, wo 15-10
We maken een eerste stadswandeling door de binnenstad van München, waarna we Museum Brandhorst bekijken, met werken van onder anderen Andy Warhol, Cy Twombly en Damien Hirst. In de middag staat de uitgebreide collectie van de Alte Pinakothek op het programma, waaronder meesterwerken van El Greco en Dürer. In dit museum is ook een gedeelte van de meesterwerken van negentiende-eeuwse kunst uit de Neue Pinakothek te zien, van onder anderen C.D. Friedrich en Édouard Manet, vanwege de tijdelijke sluiting van dit museum.
dag 3, do 16-10
Als voorbereiding op onze bezichtiging van de Städtische Galerie im Lenbachhaus verzorgt de reisleider deze ochtend na het ontbijt in het hotel een korte inleiding op de kunst van Der Blaue Reiter. De Städtische Galerie is gevestigd in de voormalige villa van de schilder Franz von Lenbach en herbergt een omvangrijke schilderijencollectie, waaronder werken van Franz Marc, Wassily Kandinsky en Gabriele Münter uit de kunstenaarsbeweging Der Blaue Reiter. In de middag brengen we een bezoek aan de rijke collectie klassieke moderne kunst in de Pinakothek der Moderne. Daar worden werken getoond van onder anderen Max Beckmann en Emil Nolde, naast Die Brücke-kunstenaars als Ernst-Ludwig Kirchner en Karl Schmidt-Rotluff.
dag 4, vr 17-10
We maken een dagexcursie per touringcar naar het gebied ten zuiden van München om de plekken te zien waar de kunstenaars van Der Blaue Reiter verbleven en waardoor ze werden geïnspireerd. In de ochtend staat het Franz Marc Museum op het programma, idyllisch gelegen in Kochel am See met uitzicht op de Kochelsee aan de voet van de Beierse Alpen. Het museum herbergt een belangrijke collectie van deze medeoprichter van Der Blaue Reiter. We drinken er koffie en gebruiken er de lunch. In de middag rijden we naar Murnau am Staffelsee, waar in het Schlossmuseum kunst van Der Blaue Reiter tentoongesteld wordt naast Hinterglasmalerei, een belangrijke inspiratiebron voor de kunstenaarsbeweging. Tevens bekijken we het exterieur van het kleurige Russenhaus van Gabriele Münter net buiten Murnau. Daar ontving zij haar veelal Russische kunstenaarsvrienden als Werefkin, Jawlensky en Kandinsky. Aan het eind van de middag keren we terug naar ons hotel.
dag 5, za 18-10
Vanochtend staat de Residenz op het programma, de regeringszetel van hertogen en koningen tussen 1508 en 1918. Dit prachtige paleis met tuinen herbergt musea, de schatkamer en het Cuvilliés-theater. De kamers en kunstcollecties bestrijken de periode van de renaissance via de vroege barok en rococo tot aan het neoclassicisme. Ze getuigen van de ontwikkelde smaak en de politieke ambitie van de Wittelsbachdynastie. Daarna begeven we ons naar het in 1937 geopende Haus der Kunst, ontworpen in de typisch nationaal-socialistische imponeerstijl. Het tentoonstellingsgebouw is nu een centrum waar belangrijke hedendaagse kunst is te zien. De rest van de dag is ter vrije besteding. U kunt wellicht een bezoek brengen aan de op loopafstand gelegen Sammlung Schack, met schilderijen van Duitse negentiende-eeuwse kunstenaars als Feuerbach, Von Lenbach en Böcklin.
dag 6, zo 19-10
Vrije ochtend en voormiddag in München. Laat in de middag vertrek per rechtstreekse internationale trein, die laat in de avond in Nederland aankomt.
Vervoer naar de bestemming
We maken gebruik van een comfortabele rechtstreekse treinreis van Amsterdam naar München en vice versa. De treintijden zijn (onder voorbehoud van wijzigingen):
14-10-2025: Amsterdam - München, 08.30 - 15.27 uur
19-10-2025: München - Amsterdam, 16.28 - 23.29 uur
NB 1 U kunt ook opstappen in Utrecht Centraal of Arnhem. U ontvangt dan echter geen restitutie voor het niet gebruikte deel van het traject.
NB 2 We hebben treintickets gereserveerd in de eerste klasse.
Vervoer ter plaatse
In München wordt het programma grotendeels te voet afgelegd; tevens wordt gebruikgemaakt van het openbaar vervoer. De dagexcursie buiten München op dag 4 wordt uitgevoerd met een moderne, comfortabele touringcar voorzien van airconditioning.
Hotel
overnachtingsplaats: München (5 nachten)
Het verblijf vindt plaats in Eden Hotel Wolff (viersterren), gunstig gelegen tegenover het centraal station.
Maaltijden
Op deze reis is het welkomstdiner op de eerste avond en de lunch op de vierde dag inbegrepen bij de reissom. De overige maaltijden (lunches en diners) zijn niet inbegrepen. In samenspraak met u zal de reisleider met alle plezier een goed restaurant reserveren om gezamenlijk te dineren.
Audiosysteem
Tijdens de reis wordt gebruikgemaakt van een audiosysteem. De reisleiding spreekt rechtstreeks in een microfoontje en u hoort de uitleg door uw headset.
Indien u een gehoorapparaat heeft, kunnen wij kosteloos een daarop afgestemde headset voor u regelen. Deze wens kunt u bij boeking aangeven. Deze headset is voor het rechteroor bestemd. Heeft u er een nodig die ook voor het linkeroor geschikt is, dan verzoeken we u vriendelijk dit nadrukkelijk aan te geven.
Zwaarte van de reis
Onze reisprogramma’s zijn doorgaans goed gevuld en bieden beperkte vrije tijd. Daarom zijn onze reizen relatief intensief. Het is noodzakelijk dat u over een goede conditie beschikt en goed ter been bent. Zo niet, dan bemoeilijkt dit een soepel verloop van de reis, wat zowel voor u als voor uw medereizigers vervelend is.
Indien tijdens de reis blijkt dat een reiziger niet over de juiste conditie beschikt, kan hem/haar deelname aan (een deel van) het programma worden ontzegd. Indien u eraan twijfelt of deze reis voor u geschikt is, verzoeken we u telefonisch contact met Labrys Reizen op te nemen. We zullen dan samen de mogelijkheid van uw deelname bespreken met het oog op uw lichamelijke conditie en de specifieke zwaarte van de reis.
Reisperiode
Oktober is een prima periode voor een culturele stedenreis naar München. We rekenen op een gemiddelde maximumtemperatuur van 14º C. Er kan een bui vallen.
Grensdocumenten
Voor reizen binnen Europa dient uw Nederlandse paspoort of identiteitskaart geldig te zijn tot en met de datum van terugkeer.
Geld
Duitsland maakt deel uit van de EMU; u kunt dus overal met euro’s terecht. Pinautomaten zijn op de meeste plaatsen aanwezig. Tevens kunt u in veel winkels en hotels met de gangbare creditcards betalen.
Entrees
De entreeprijzen conform het programma zijn bij de reissom inbegrepen.
Inschrijving
U kunt zich voor deze reis aanmelden middels het inschrijfformulier op onze website. Na inschrijving ontvangt u van Labrys Reizen een boekingsbevestiging en een factuur, waarop de betalingstermijnen staan gespecificeerd. U krijgt bericht zodra het minimumaantal deelnemers is bereikt en de reis kan doorgaan. Indien een reis vanwege een te gering aantal deelnemers geen doorgang kan vinden, melden we u dat uiterlijk 4 weken vóór vertrek. Circa 2 weken vóór vertrek ontvangt u de reisbescheiden, waaronder een deelnemerslijst, een hotellijst en praktische informatie.
CO2-reductie
Labrys Reizen investeert een bedrag per groepsreis in duurzame projecten die tot CO2-reductie leiden. Meer informatie vindt u hier.
Privacy
Deze reis wordt uitgevoerd door Labrys Reizen in opdracht van de Vrije Academie. Indien u zich aanmeldt voor deze reis, wordt uw inschrijving verwerkt door Labrys Reizen; de op het inschrijfformulier ingevulde persoonsgegevens worden door Labrys Reizen gebruikt voor het uitvoeren van de reis. Labrys Reizen stuurt u op basis van deze inschrijving geen aanbiedingen voor andere reizen toe.
Aangezien de reis in opdracht van de Vrije Academie wordt uitgevoerd, stuurt Labrys Reizen uw naam, adres en mailadres ook door naar de Vrije Academie. Met die gegevens komt u dan in het klantenbestand van de Vrije Academie. De Vrije Academie gebruikt deze gegevens voor het toesturen van digitale nieuwsbrieven en het magazine. Uiteraard kunt u zich te allen tijde daarvoor afmelden bij de Vrije Academie.
Het München van rond 1900 stond bol van veranderingen op het gebied van de kunst. Het zinderende symbolisme van Franz von Stuck en de schwung van jugendstil in kunst en architectuur maakten de Beierse hoofdstad tot een centrum van de nieuwe kunst. Tevens werkte de stad als een magneet voor kunstenaars als Wassily Kandinsky, Franz Marc, Gabriele Münter, Alexej von Jawlenski en Marianne von Werefkin. Hun kunstenaarsgroep Der Blaue Reiter manifesteerde zich rond 1910 met expressionistische schilderkunst. Ze zou met lyrische abstractie, mystiek en een voorliefde voor het buitenleven de kunst voorgoed veranderen.
Museum Lenbachhaus herbergt de rijkste collectie ter wereld van de leden van Der Blaue Reiter. Daarnaast bezichtigen we de belangrijke collecties van de Pinakotheken. In de Pinakothek der Moderne zien we het werk van onder anderen Max Beckmann en Ferdinand Hodler en van Die Brücke-kunstenaars. In de Residenz, een prachtig paleis met tuinen, kunt u musea, de schatkamer en het Cuvilliés-theater bewonderen. Een dag buiten München brengt ons naar het Franz Marc Museum aan de Kochelsee en het Schlossmuseum in Murnau. In het Haus der Kunst uit 1937 zien we de meest recente kunst van onze tijd.

dag 1, di 14-10
Reis per rechtstreekse internationale trein van Nederland naar München. Na aankomst in München nemen we onze intrek in het hotel. Gezamenlijk diner.
dag 2, wo 15-10
We maken een eerste stadswandeling door de binnenstad van München, waarna we Museum Brandhorst bekijken, met werken van onder anderen Andy Warhol, Cy Twombly en Damien Hirst. In de middag staat de uitgebreide collectie van de Alte Pinakothek op het programma, waaronder meesterwerken van El Greco en Dürer. In dit museum is ook een gedeelte van de meesterwerken van negentiende-eeuwse kunst uit de Neue Pinakothek te zien, van onder anderen C.D. Friedrich en Édouard Manet, vanwege de tijdelijke sluiting van dit museum.
dag 3, do 16-10
Als voorbereiding op onze bezichtiging van de Städtische Galerie im Lenbachhaus verzorgt de reisleider deze ochtend na het ontbijt in het hotel een korte inleiding op de kunst van Der Blaue Reiter. De Städtische Galerie is gevestigd in de voormalige villa van de schilder Franz von Lenbach en herbergt een omvangrijke schilderijencollectie, waaronder werken van Franz Marc, Wassily Kandinsky en Gabriele Münter uit de kunstenaarsbeweging Der Blaue Reiter. In de middag brengen we een bezoek aan de rijke collectie klassieke moderne kunst in de Pinakothek der Moderne. Daar worden werken getoond van onder anderen Max Beckmann en Emil Nolde, naast Die Brücke-kunstenaars als Ernst-Ludwig Kirchner en Karl Schmidt-Rotluff.
dag 4, vr 17-10
We maken een dagexcursie per touringcar naar het gebied ten zuiden van München om de plekken te zien waar de kunstenaars van Der Blaue Reiter verbleven en waardoor ze werden geïnspireerd. In de ochtend staat het Franz Marc Museum op het programma, idyllisch gelegen in Kochel am See met uitzicht op de Kochelsee aan de voet van de Beierse Alpen. Het museum herbergt een belangrijke collectie van deze medeoprichter van Der Blaue Reiter. We drinken er koffie en gebruiken er de lunch. In de middag rijden we naar Murnau am Staffelsee, waar in het Schlossmuseum kunst van Der Blaue Reiter tentoongesteld wordt naast Hinterglasmalerei, een belangrijke inspiratiebron voor de kunstenaarsbeweging. Tevens bekijken we het exterieur van het kleurige Russenhaus van Gabriele Münter net buiten Murnau. Daar ontving zij haar veelal Russische kunstenaarsvrienden als Werefkin, Jawlensky en Kandinsky. Aan het eind van de middag keren we terug naar ons hotel.
dag 5, za 18-10
Vanochtend staat de Residenz op het programma, de regeringszetel van hertogen en koningen tussen 1508 en 1918. Dit prachtige paleis met tuinen herbergt musea, de schatkamer en het Cuvilliés-theater. De kamers en kunstcollecties bestrijken de periode van de renaissance via de vroege barok en rococo tot aan het neoclassicisme. Ze getuigen van de ontwikkelde smaak en de politieke ambitie van de Wittelsbachdynastie. Daarna begeven we ons naar het in 1937 geopende Haus der Kunst, ontworpen in de typisch nationaal-socialistische imponeerstijl. Het tentoonstellingsgebouw is nu een centrum waar belangrijke hedendaagse kunst is te zien. De rest van de dag is ter vrije besteding. U kunt wellicht een bezoek brengen aan de op loopafstand gelegen Sammlung Schack, met schilderijen van Duitse negentiende-eeuwse kunstenaars als Feuerbach, Von Lenbach en Böcklin.
dag 6, zo 19-10
Vrije ochtend en voormiddag in München. Laat in de middag vertrek per rechtstreekse internationale trein, die laat in de avond in Nederland aankomt.

Vervoer naar de bestemming
We maken gebruik van een comfortabele rechtstreekse treinreis van Amsterdam naar München en vice versa. De treintijden zijn (onder voorbehoud van wijzigingen):
14-10-2025: Amsterdam - München, 08.30 - 15.27 uur
19-10-2025: München - Amsterdam, 16.28 - 23.29 uur
NB 1 U kunt ook opstappen in Utrecht Centraal of Arnhem. U ontvangt dan echter geen restitutie voor het niet gebruikte deel van het traject.
NB 2 We hebben treintickets gereserveerd in de eerste klasse.
Vervoer ter plaatse
In München wordt het programma grotendeels te voet afgelegd; tevens wordt gebruikgemaakt van het openbaar vervoer. De dagexcursie buiten München op dag 4 wordt uitgevoerd met een moderne, comfortabele touringcar voorzien van airconditioning.
Hotel
overnachtingsplaats: München (5 nachten)
Het verblijf vindt plaats in Eden Hotel Wolff (viersterren), gunstig gelegen tegenover het centraal station.
Maaltijden
Op deze reis is het welkomstdiner op de eerste avond en de lunch op de vierde dag inbegrepen bij de reissom. De overige maaltijden (lunches en diners) zijn niet inbegrepen. In samenspraak met u zal de reisleider met alle plezier een goed restaurant reserveren om gezamenlijk te dineren.

Audiosysteem
Tijdens de reis wordt gebruikgemaakt van een audiosysteem. De reisleiding spreekt rechtstreeks in een microfoontje en u hoort de uitleg door uw headset.
Indien u een gehoorapparaat heeft, kunnen wij kosteloos een daarop afgestemde headset voor u regelen. Deze wens kunt u bij boeking aangeven. Deze headset is voor het rechteroor bestemd. Heeft u er een nodig die ook voor het linkeroor geschikt is, dan verzoeken we u vriendelijk dit nadrukkelijk aan te geven.
Zwaarte van de reis
Onze reisprogramma’s zijn doorgaans goed gevuld en bieden beperkte vrije tijd. Daarom zijn onze reizen relatief intensief. Het is noodzakelijk dat u over een goede conditie beschikt en goed ter been bent. Zo niet, dan bemoeilijkt dit een soepel verloop van de reis, wat zowel voor u als voor uw medereizigers vervelend is.
Indien tijdens de reis blijkt dat een reiziger niet over de juiste conditie beschikt, kan hem/haar deelname aan (een deel van) het programma worden ontzegd. Indien u eraan twijfelt of deze reis voor u geschikt is, verzoeken we u telefonisch contact met Labrys Reizen op te nemen. We zullen dan samen de mogelijkheid van uw deelname bespreken met het oog op uw lichamelijke conditie en de specifieke zwaarte van de reis.
Reisperiode
Oktober is een prima periode voor een culturele stedenreis naar München. We rekenen op een gemiddelde maximumtemperatuur van 14º C. Er kan een bui vallen.
Grensdocumenten
Voor reizen binnen Europa dient uw Nederlandse paspoort of identiteitskaart geldig te zijn tot en met de datum van terugkeer.
Geld
Duitsland maakt deel uit van de EMU; u kunt dus overal met euro’s terecht. Pinautomaten zijn op de meeste plaatsen aanwezig. Tevens kunt u in veel winkels en hotels met de gangbare creditcards betalen.
Entrees
De entreeprijzen conform het programma zijn bij de reissom inbegrepen.
Inschrijving
U kunt zich voor deze reis aanmelden middels het inschrijfformulier op onze website. Na inschrijving ontvangt u van Labrys Reizen een boekingsbevestiging en een factuur, waarop de betalingstermijnen staan gespecificeerd. U krijgt bericht zodra het minimumaantal deelnemers is bereikt en de reis kan doorgaan. Indien een reis vanwege een te gering aantal deelnemers geen doorgang kan vinden, melden we u dat uiterlijk 4 weken vóór vertrek. Circa 2 weken vóór vertrek ontvangt u de reisbescheiden, waaronder een deelnemerslijst, een hotellijst en praktische informatie.
CO2-reductie
Labrys Reizen investeert een bedrag per groepsreis in duurzame projecten die tot CO2-reductie leiden. Meer informatie vindt u hier.
Privacy
Deze reis wordt uitgevoerd door Labrys Reizen in opdracht van de Vrije Academie. Indien u zich aanmeldt voor deze reis, wordt uw inschrijving verwerkt door Labrys Reizen; de op het inschrijfformulier ingevulde persoonsgegevens worden door Labrys Reizen gebruikt voor het uitvoeren van de reis. Labrys Reizen stuurt u op basis van deze inschrijving geen aanbiedingen voor andere reizen toe.
Aangezien de reis in opdracht van de Vrije Academie wordt uitgevoerd, stuurt Labrys Reizen uw naam, adres en mailadres ook door naar de Vrije Academie. Met die gegevens komt u dan in het klantenbestand van de Vrije Academie. De Vrije Academie gebruikt deze gegevens voor het toesturen van digitale nieuwsbrieven en het magazine. Uiteraard kunt u zich te allen tijde daarvoor afmelden bij de Vrije Academie.
Reisleiding
De reis zal inhoudelijk worden geleid door kunsthistoricus drs. Robert-Jan Muller.
drs. Robert-Jan Muller

Kunsthistoricus. Publiceert over moderne en hedendaagse kunst in onder meer Museumtijdschrift, maakt documentaires en schreef een monografie over kunstschilder Erik Andriesse. Jarenlang was hij voorzitter van AICA NL, de Internationale Vereniging van Kunstcritici, waarvoor hij zich nog steeds internationaal inzet. Hij werkte als adviseur kunst en vormgeving, onder meer voor KPN. Leidde al vele kunstreizen.
Samenwerking
Deze reis is samengesteld in opdracht van de Vrije Academie. De Vrije Academie is gespecialiseerd in onderwijs voor volwassenen en staat garant voor de inhoudelijke expertise van de reisleiding. Het programma van de Vrije Academie bevat veel kunstgeschiedenis, maar de laatste jaren is dat verbreed naar natuurwetenschappen, geschiedenis, muziekgeschiedenis, fotografie, architectuur en filosofie.
De reis verschilt in sommige opzichten van onze andere reizen. We wijzen u erop dat de maaltijden (lunches en diners) niet zijn inbegrepen, met uitzondering van het diner op de eerste dag en de lunch op de vierde dag. In samenspraak met u zal de reisleider met alle plezier een goed restaurant reserveren om gezamenlijk te dineren. Bij de reisgegevens staat aangegeven wat op deze reis in- dan wel exclusief is.
Vrije Academie

Een landelijk educatief instituut dat actief is in het verzorgen van onderwijs aan volwassenen op het gebied van kunst en cultuur. Het programma van de Vrije Academie bevat veel kunstgeschiedenis, maar de laatste jaren is dat verbreed naar natuurwetenschappen, geschiedenis, muziekgeschiedenis, fotografie, architectuur en filosofie.
Reisgegevens
6-daagse treinreis
14 t/m 19 oktober 2025
Reissom
t/m 24 juni 2025: € 1875,-
vanaf 25 juni 2025: € 1975,-
toeslag eenpersoonskamer: € 375,-
Inclusief
treinreis eerste klas inclusief zitplaatsreservering, vervoer ter plaatse, logies met ontbijt, 1 lunch, 1 diner, reisleiding, lokale gidsen, gebruik audiosysteem, entrees, fooien, investering in CO2-reductie
Exclusief
overige maaltijden, drankjes, verzekeringen, verplichte bijdrage SGR à € 5,- p.p., verplichte bijdrage Calamiteitenfonds à € 2,50 en boekingskosten à € 27,50 per boeking
Aantal deelnemers
minimum: 15 / maximum: 25